Ngành công nghệ sinh học đang cố gắng thuyết phục bạn GMO là tuyệt vời bằng những chiến dịch tiếp thị cực kỳ “ảo diệu” và tất nhiên, 6 chiến dịch được liệt kê dưới đây chỉ là một con số nhỏ mang tính đại diện.

6 chiến dịch tiếp thị huyền thoại nhằm thuyết phục rằng: GMOs là thứ tuyệt vời! Ảnh 1
Cánh đồng thử nghiệm gạo vàng ở Philippines. (Ảnh qua KolkataTimes)

Hiện tại có lẽ bạn đã nghe nói nhiều về Big Agriculture (các công ty nông nghiệp lớn) và Big Pharma (các công ty dược phẩm lớn), các ngành công nghiệp khổng lồ đứng đằng sau những loại thực phẩm mà chúng ta đang ăn và bao gồm cả các loại thuốc mà chúng ta sử dụng có khả năng đi theo xu hướng trái với quy định của chính phủ.

>>> Bill Gate dùng hàng triệu USD để thúc đẩy tiểu nông gieo trồng GMO

Bên cạnh đó ít nổi tiếng hơn phải kể đến là Big Biotech, các công ty kỹ thuật di truyền như Monsanto, Novartis và DuPont có sự hợp tác chặt chẽ với Big Ag, để tạo ra nhiều loại thực phẩm “năng suất cao” hơn thông qua hóa học.

Một ví dụ điển hình là việc sản xuất hoocmon tăng trưởng tái tổ hợp bò (rBGH), một chất kích thích sữa biến đổi gen được Monsanto phát minh và sớm được Big Ag tiếp nhận. Bởi lợi nhuận tiềm năng của nó khi lượng sữa thu được từ mỗi con bò nhiều hơn.

Lúc này động vật sống được gọi là “thiết bị” và nó không khác gì một cỗ máy vô tri vô giác.

Một ví dụ điển hình khác là loại gạo vàng biến đổi gen. Sản phẩm được xem là nỗ lực từ thiện để cung cấp vitamin A cho thế giới đói nghèo. Nhưng nó có khả năng tạo ra hàng tỷ đô la cho ngành sản xuất thuốc diệt cỏ, thuốc trừ sâu và phân bón hóa học.

Nhà nghiên cứu địa lý và là nhà văn Tony Cartalucci nói: “Khái niệm về sự đói nghèo trên toàn thế giới đang phát triển cùng với một loại độc canh biến đổi gen “siêu tàn nhẫn”. Trong đó, giá trị bề mặt của nó bao gồm cả hai thứ là không đáng kể và không thể phủ nhận”.

Ngoài ra, các công ty công nghệ sinh học cũng định vị hệ thống thực phẩm và phát triển những chương trình nghị sự, ông Cartalucci chỉ ra.

Thực tế, nhiều nước đã từ chối sử dụng các loại thực phẩm công nghệ sinh học mới và Canada, Anh, Australia, Nhật Bản cùng 27 nước châu Âu cấm rBGH. Nhưng điều đó không ngăn cản được Elanco (công ty con chuyên về thuốc thú y của tập đoàn Eli Lilly) mua thuốc từ Monsanto vào năm 2008.

Dư luận vẫn còn nhiều nghi ngại về mức độ an toàn cũng như ảnh hưởng của cây trồng biến đổi gene đối với môi trường và sức khỏe của con người.
Dư luận vẫn còn nhiều nghi ngại về mức độ an toàn cũng như ảnh hưởng của cây trồng biến đổi gene đối với môi trường và sức khỏe của con người. (Ảnh: Alamy).

Họ còn đi xa hơn thế khi xây dựng một nhà máy sản xuất mới cho công ty ở thành phố Augusta, bang Georgia.

Elanco cũng là công ty đứng đằng sau sự tăng trưởng gây tranh cãi trong việc sản xuất thuốc ractopamine. Loại thuốc được sử dụng ở hầu hết những con lợn của Mỹ và nhiều con bò, gà tây, mặc dù nó bị cấm dùng ở khắp mọi nơi trừ Hoa Kỳ.

Gần đây, Elanco đã trở thành công ty dược phẩm lớn thứ hai trên thế giới sau khi mua lại công ty Johnson & Johnson’s Janssen Animal Health và nhà sản xuất thuốc thú y Heska Corp trong năm 2011.

Trong năm 2014, họ tiếp tục thu mua công ty sản xuất vắc xin thú y và gia cầm Lohmann Animal Health.

Hiện tại, đơn vị này đang cố gắng mở rộng thị trường mới ở châu Âu, châu Phi và Châu Á với lời kêu gọi giải quyết nạn đói trên toàn cầu.

Họ còn thúc đẩy các nhà hoạt động làm việc để “nuôi dưỡng thế giới” thông qua sự hỗ trợ công nghệ thực phẩm bằng công nghệ sinh học. Kết hợp với nó là phong trào “đủ dùng” được triển khai trên trang web Sensible Table. Đây là một phong trào được trình bày giống như chương trình mới của tổ chức UN/WHO. Nhưng thực tế chiến dịch này chỉ là một chiến lược tiếp thị kín đáo.

Dưới đây là 6 trong số các chiến dịch tiếp thị lớn nhất trong báo cáo “Chúng ta sẽ nuôi dưỡng thế giới như thế nào?” của công ty Elanco.

  1.  Thực phẩm không pha trộn là loại thực phẩm “xa xỉ”

“Ở các nước phát triển, hầu hết người tiêu dùng đều có nhiều sự lựa chọn khi nói đến nguồn cung cấp thực phẩm của họ”, Elanco nói.

“Tuy nhiên, tại các nước đang phát triển sự lựa chọn này có phần hạn chế hơn. Do đó thực phẩm có khả năng được đối xử như một mặt hàng xa xỉ hoặc một sự lựa chọn về lối sống”.

Vậy có sự xa xỉ nào hay không khi thức ăn miễn phí được tạo ra từ sản phẩm ractopamine hoặc rBGH?

Có thể thấy, Elanco không chỉ xác định thực phẩm không pha trộn (một loại thực phẩm thông thường) như là thứ xa xỉ trong chiến dịch “đủ dùng” của mình, mà nó còn định nghĩa lại thực phẩm GMOs, thuốc kháng sinh, hóc môn, hóa chất và các phương pháp sản xuất như lồng trứng ắc quy.

Họ tiếp tục phát biểu một cuộc chiến chống lại nông dân địa phương và thực phẩm hữu cơ rằng: “Thực phẩm hữu cơ và thực phẩm xa xỉ được sản xuất và không có sự đổi mới. Chúng gần như đã trở thành một biểu tượng địa vị cho những ai có thể mua được”.

“Có công bằng hay hợp lý đối với những người mua sắm sống trong điều kiện tiện nghi bỏ qua sự đổi mới có thể giúp đỡ người khác?”.

  1. Những khách hàng muốn sử dụng thực phẩm không pha trộn chỉ là một thiểu số ngoài rìa

Elanco cho biết, mặc dù những người mua sắm tại Whole Foods Market, Trader Joe’s và các thị trường địa phương là những người tiêu dùng thực phẩm tìm kiếm loại thức ăn không pha trộn, nhưng “tiếng nói của một thiểu số ngoài rìa không đại diện cho người tiêu dùng, mà là một chương trình nghị sự xã hội”.

Bill Gates đến thăm một cơ sở chế biến nông nghiệp ở Ethiopia, tháng 3/2012. (Ảnh qua wired.com)

Lý do người tiêu dùng có ý thức về sức khỏe phần lớn là do các cuộc điều tra tạo ra. Thay vì hỏi: “Điều gì quan trọng với bạn khi bạn mua thịt bò?”, những cuộc khảo sát lại dẫn dắt nhân chứng bằng cách hỏi: “Bạn có quan tâm đến các trang trại nhà máy trồng thực phẩm hay không?”.

Elanco tiếp tục hiểu sai “thiểu số ngoài rìa” bằng cách tuyên bố họ mua thực phẩm cho “Những người ăn chay, hỗ trợ cho các hệ thống hữu cơ, thực phẩm địa phương và các ý thức hệ khác”.

Vậy thứ gì sẽ được tạo ra nếu nhóm người ý thức hệ muốn tránh thuốc trừ sâu và kháng sinh? Chắc chắn các sản phẩm sẽ được thu từ động vật bị bệnh, công nhân bị đe dọa và môi trường ô nhiễm không lành mạnh.

Kết hợp với một cuộc nghiên cứu gần đây trên tạp chí dinh dưỡng Anh – British Journal of Nutrition cho thấy: Các sản phẩm hữu cơ rất giàu dinh dưỡng. Tuy nhiên, nhóm ý thức hệ này lại “tìm cách áp đặt chương trình nghị sự của họ lên những người khác và đưa ra sự lựa chọn khác với đa số”, Elanco nói.

  1. Trang web truyền tải lời dối trá về “sự đổi mới”

Có một lý do khiến Big Pharma và Big Food  không ưa thích các phương tiện truyền thông xã hội đó là nó không thể mua chuộc, không thể được thao tác và điều khiển.

Trong năm 2013, GMOs tạo ra khoảng 70.000 lượt đề cập đến truyền thông xã hội. Khi này Elanco cho rằng: “Nhận thức của người tiêu dùng về các giải pháp sáng tạo trong sản xuất lương thực có thể là sự hiểu lầm lớn nhất trong ngành thực phẩm hiện nay”.

Mọi người cần phải “nhìn sâu hơn vào cuộc đối thoại trực tuyến được biết đến như các ghi chép truyền thông”, Elanco cảnh báo.

Đã từ rất lâu, Big Ag trở nên nổi tiếng vì muốn ngăn cản truyền thông xã hội. Nó thúc đẩy bộ luật Ag Gag được thông qua trên 8 tiểu bang bên trong quá trình tố tụng hình sự.

Khi các nhà lập pháp Idaho phải đối mặt với video bí mật của công ty Bettencourt Dairies Dry Creek Dairy ở thành phố Hansen, nó cho thấy công nhân đã tra tấn những con bò bị nuôi nhốt và bóc lột chúng bằng dây chuyền sản xuất của mình, thì ngay lúc đó họ đã có một phản ứng nhanh chóng là áp dụng một bộ luật hình sự cho những video được quay tại các trang trại.

Tuy nhiên, trong trường hợp này, tiếng nói của các nhà nông nghiệp hàng đầu ủng hộ động vật, được phát trực tiếp trong video trên các trang trại của nhà máy có thể là cách duy nhất ngăn cản sự lạm dụng.

Mới đây, Big Pharma vừa được FDA chấp thuận cung cấp sự hỗ trợ để chiến đấu với “các thông tin đăng tải dựa trên thực tế không chính xác” tại các trang Web và Twitter mà theo đó, họ không cần phải kê khai các rủi ro khi sản phẩm được tiếp thị trên quảng cáo. Bởi nếu không “danh tiếng của họ có thể bị các blogger phá hủy”, FDA nói về người bạn thân thiết trong ngành của mình.

  1. Thực phẩm công nghệ sinh học là màu xanh lá cây

Vào năm 2009, ông Michael Ryblot của Liên đoàn Thổ Nhĩ Kỳ nói với Quốc hội rằng: Nếu họ lấy đi thuốc kháng sinh, nó sẽ làm gia tăng lượng phân bón và sự ô nhiễm. Hành tinh của chúng ta sẽ ít màu xanh hơn vì động vật không thể được nhồi nhét với nhau.

Người Philippines phá vỡ hàng rào để vào phá hủy cánh đồng trồng gạo vàng. (Ảnh qua slate.com)

Các lập luận tương tự xoay quanh loại hóc môn tăng trưởng tái tổ hợp của Monsanto (bây giờ là Elanco).

“Số lượng bò ít hơn có nghĩa là ít khí metan được sản xuất từ đường ruột của bò và sản lượng phân chuồng bị cắt giảm khoảng 3,6 triệu tấn mỗi năm”, điều này được nói mỗi năm trên tờ báo Washington Times.

“Đồng thời, hơn 5,5 triệu lít xăng và dầu diesel (đủ để cung cấp năng lượng cho 8.800 ngôi nhà) được lưu trữ và khí thải nhà kính cũng được cắt giảm 30.000 tấn”.

Để làm được điều đó chỉ “đơn giản là sử dụng các biện pháp hiện có hoặc đã có trong đường ống dẫn. Những con bò trên khắp thế giới sẽ có thể gia tăng sản lượng của mình chỉ bằng một nửa cốc thủy tinh cho mỗi cá thể. Nó đủ để đáp ứng nhu cầu thực phẩm trên toàn thế giới trong tương lai”, Elanco nói trong một phi vụ thương mại được ẩn giấu để tuyên truyền cho Posilac (rBGH).

Trong một phần khác của báo cáo, Elanco khẳng định sự đổi mới có thể tiết kiệm được 747 triệu tấn thức ăn, 618 tỷ lít nước và 388 triệu mẫu đất nông nghiệp mỗi năm. (Tại sao Big Ag chỉ thừa nhận việc phá hủy môi trường khi bán công nghệ sinh học?)

  1. Vận chuyển Thực phẩm trên toàn thế giới là màu xanh lá cây

Khi nhiều người ở Hoa Kỳ chấp nhận ý tưởng thân thiện với khí thải carbon của thực phẩm được trồng tại địa phương, thì Elanco lại đưa ra những lời chào mời ngược lại.

Báo cáo cho biết: “Việc phát triển thực phẩm ở các khu vực có năng suất cao (nơi tồn tại nguồn tài nguyên) sau đó di chuyển nó đến các khu vực cần thiết sẽ cung cấp việc sử dụng hiệu quả hơn cho các nguồn lực”.

“Trong thực tế, quá trình vận chuyển này chiếm ít hơn 4% sự tác động đến môi trường của sản xuất thực phẩm. Hơn nữa nó còn cho thấy hiệu quả về chi phí. Khi này, giá cả của mặt hàng đông lạnh cho 500 gram thịt được đưa đến châu Á chỉ tăng chi phí trung bình 15 xu”.

Ngành công nghiệp gà của Mỹ cũng thực hiện các tính toán tương tự.

Mùa thu năm 2013, chính quyền Obama đã chấp nhận hoạt động mua bán gà nuôi và giết mổ gia cầm tại Hoa Kỳ hoặc Canada. Vậy phải chăng chúng sẽ được xử lý ở Trung Quốc và được gửi ngược trở lại Hoa Kỳ?

Lý do có lẽ là vì chi phí lao động ở nước ngoài khá rẻ. Nó có thể bù đắp cho chi phí vận chuyển và đông lạnh hàng hóa. Mặc dù không một ai có thể giải quyết được lượng khí thải carbon.

Theo đó, những con gà sẽ đi nửa Vòng Trái Đất và được gửi ngược lại Mỹ. Điều này đã tạo ra một tiền lệ và tôm ở Hoa Kỳ cũng thực hiện một chuyến đi tương tự.

Báo cáo của từ Bloomberg cho biết: “Hoa Kỳ hiện cho phép tôm được gửi đến Trung Quốc để chế biến, bao gồm cả bánh mì”.

Nhưng theo thông tin được biết: Trong tháng 8/2014, những vụ bê bối mới đã đẩy ngành sản xuất lương thực của Trung Quốc đứng trên bờ vực phá sản. Nó ảnh hưởng rất lớn đến các thương hiệu thực phẩm như KFC, Starbucks, Pizza Hut and McDonald’s

  1. Thiếu “sự đổi mới” công nghệ sinh học sẽ gây ra nạn đói trên thế giới

Elanco đã sử dụng các bằng sáng chế thực phẩm, thị trường gốc, sự tiêu diệt nông dân bản địa và các trang trại nhỏ để buộc tội những nhà phê bình công nghệ sinh học gây ra nạn đói trên toàn thế giới. Nhưng đó chỉ là báo cáo của Elanco.

Ngay cả khi chương trình lương thực Thế Giới chỉ ra sự biến đổi khí hậu, nghèo đói, sự bất ổn định trên thị trường, chiến tranh và sự dịch chuyển là nguyên nhân gây ra nạn đói trên toàn thế giới (và nói rằng, “việc sản xuất của thế giới đủ để nuôi sống toàn bộ dân số 7 tỷ người trên toàn cầu”), thì Elanco vẫn đổ lỗi cho các nhà phê bình công nghệ sinh học.

Tuy nhiên, những gì mà Elanco nói có thể được hiểu rằng, “nạn đói” nghĩa là thiếu thịt, sữa và các sản phẩm trứng, những loại thực phẩm được tạo ra từ các nhà sản xuất tăng trưởng, vắc xin và nhiều loại hóa chất khác nhau.

Elanco cảnh báo: Nếu không có công nghệ sinh học “người tiêu dùng châu Á, Châu Phi và Châu Mỹ Latinh sẽ thiếu đi sự lựa chọn và giảm bớt khả năng nuôi dưỡng gia đình của mình cùng với các nguồn protein động vật chất lượng cao”.

Nhưng thực tế là protein động vật thường không phải là một phần quan trọng bên trong các loại thực phẩm truyền thống bản địa. Ví dụ như những vận động viên người Kenya đã giành chiến thắng trong cuộc đua ma-ra-tông của Mỹ rất ít khi ăn thịt.

Sự thật là các loại bánh quy năng lượng cao trong Chương trình Lương thực Thế giới được xem là yếu tố chính trong cuộc chiến chống nạn đói trên toàn cầu đã sử dụng các nguồn ngũ cốc để cung cấp đến 15 gam protein.

Tương tự như Tổ chức Từ thiện Động vật Quốc tế Heifer gây canh cải mà Elanco đã kiểm soát bằng sự hỗ trợ tài chính, chế độ ăn uống theo phương tây dựa trên động vật được coi là sự nâng cấp và thứ tốt hơn cho người nghèo. Mặc dù nó liên quan đến các căn bệnh tim, béo phì, tiểu đường và thậm chí là ung thư.

Rõ ràng chiến dịch “đủ dùng” của Elanco phục vụ cho công nghệ sinh học nhiều hơn là cung cấp nguồn thức ăn cho người nghèo.

>>> Monsanto và Bill Gates: Tạo ra gạo vàng biến đổi gen nhiều nguy cơ ở các nước châu Á

>>> Sự thật về GMO: Chúng ta vẫn thiếu ăn dù thực phẩm biến đổi gen ở khắp mọi nơi

Tú Văn, theo Alternet