Ngoại trưởng Mỹ kêu gọi TQ chịu trách nhiệm về thảm sát Thiên An Môn

Vừa qua, nhân kỷ niệm sự kiện đàn áp dân chủ năm 1989, Ngoại trưởng Mỹ đã đưa ra tuyên bố kêu gọi chính quyền Trung Quốc phải chịu trách nhiệm về vụ thảm sát Thiên An Môn. Các cuộc kháng nghị ôn hòa cũng được diễn ra bên ngoài Trung Quốc. 

 

Ngoại trưởng Mỹ Pompeo nói: "Nước Mỹ xem bảo vệ quyền con người là nhiệm vụ cơ bản của tất cả các quốc gia, và chúng tôi thúc giục chính quyền Trung Quốc tôn trọng quyền con người và tự do cơ bản của tất cả công dân".
Ngoại trưởng Mỹ Pompeo nói: “Nước Mỹ xem bảo vệ quyền con người là nhiệm vụ cơ bản của tất cả các quốc gia, và chúng tôi thúc giục chính quyền Trung Quốc tôn trọng quyền con người và tự do cơ bản của tất cả công dân”. (Ảnh: AP Photo/Alex Brandon)

Mỹ kêu gọi Bắc Kinh giải thích công khai đầy đủ về sự kiện thảm sát Thiên An Môn

Nhân dịp kỷ niệm cuộc đàn áp đẫm máu của chính quyền Trung Quốc trong phong trào biểu tình đòi tự do của sinh viên tại Quảng trường Thiên An Môn năm 1989, Mỹ đã kêu gọi Bắc Kinh “giải thích công khai đầy đủ về sự kiện” diễn ra cách đây 29 năm này. Các nhà hoạt động xã hội Trung Quốc ở nước ngoài cũng đã đánh dấu ngày kỷ niệm này bằng các cuộc kháng nghị và thành lập một tổ chức dành riêng cho việc vạch trần những hành vi sai trái của chính quyền Trung Quốc và ủng hộ dân chủ.

Trung Quốc không thể ngăn thế giới tưởng niệm sự kiện thảm sát Thiên An Môn

Cuộc thảm sát đẫm máu những sinh viên biểu tình ủng hộ dân chủ tại Quảng trường Thiên An Môn ngày 4/6/1989 vẫn là một trong những điều cấm kỵ bị kiểm duyệt nhiều nhất ở Trung Quốc ngày nay, khi chính quyền Trung Quốc hạ lệnh cho quân đội “làm sạch” đường phố Bắc Kinh và Quảng trường Thiên An Môn ngay trong đêm đó.

Con số thương vong chưa bao giờ được tiết lộ đầy đủ, tuy nhiên một cuộc điện tín ngoại giao mật của Anh năm 2017 đã tiết lộ rằng số người thiệt mạng ít nhất là 10.000 người.

Hình tư liệu chụp cảnh đập phá xe cộ của người biểu tình trong sự kiện thảm sát Thiên An Môn.
Hình tư liệu chụp Đại lộ Tràng An, Bắc Kinh khi xảy ra cảnh đập phá xe cộ của người biểu tình trong sự kiện thảm sát Thiên An Môn. (Ảnh: PETER CHARLESWORTH/GETTY IMAGES)
Quân Giải phóng Nhân dân Trung Hoa dùng xe tăng trấn giữ Thiên An Môn vào thời gian biến động tháng 6/1989.
Quân Giải phóng Nhân dân Trung Hoa dùng xe tăng trấn giữ Thiên An Môn vào thời gian biến động tháng 6/1989. (Ảnh: AFP)

Cũng như những năm trước, chính quyền Trung Quốc luôn tăng cường an ninh quanh Quảng trường Thiên An Môn với một số lượng lớn các trạm kiểm soát, cảnh sát, và thậm chí dùng cả robot trang bị vũ khí để ngăn chặn bất kỳ hoạt động bất đồng chính kiến ​​nào. Tuy nhiên, chính quyền Trung Quốc lại không thể ngăn người dân khắp thế giới tưởng niệm ngày lịch sử trọng đại này và thúc đẩy những thay đổi.

Ngoại trưởng Mỹ kêu gọi Trung Quốc phải chịu trách nhiệm về vụ thảm sát Thiên An Môn

Trong ngày kỷ niệm vụ thảm sát được tổ chức hôm 3/6, Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo đã đưa ra tuyên bố kêu gọi chính quyền Trung Quốc phải chịu trách nhiệm về vụ thảm sát này.

“Trong ngày kỷ niệm 29 năm cuộc đàn áp bạo lực lên phong trào biểu tình ôn hòa ở Quảng trường Thiên An Môn ngày 4/6/1989, chúng tôi tưởng nhớ đến sự mất mát bi thảm của những người vô tội”, ông Pompeo nói.

“Chúng tôi đồng hành cùng cộng đồng quốc tế, thúc giục chính phủ Trung Quốc công khai đầy đủ về những người bị giết, bị giam giữ hoặc mất tích. Bắc Kinh hãy phóng thích những người đã bị bỏ tù vì nỗ lực giữ cho ký ức về Quảng trường Thiên An Môn còn sống mãi, và hãy ngừng ngay việc liên tục quấy rối những người tham gia biểu tình và gia đình họ”.

Các nhà bất đồng chính kiến ​​Trung Quốc tại Hoa Kỳ và trên toàn thế giới cũng đã tổ chức nhiều sự kiện kỷ niệm cuộc đàn áp năm 1989. Sự kiện lớn nhất được tổ chức tại Hong Kong vào tối thứ Hai (ngày 3/5), với hơn 110.000 người tham gia.

Một số hình ảnh từ Hong Kong kỷ niệm cuộc đàn áp năm 1989

Hong Kong tưởng niệm vụ thảm sát ngày 4/06/1989 ở Quảng trường Thiên An Môn.
Hong Kong tưởng niệm vụ thảm sát ngày 4/06/1989 ở Quảng trường Thiên An Môn. Theo BBC Tiếng Trung, có trên 110 nghìn người dự lễ tối ngày thứ Hai, 04/06/2018 ở Công viên Victoria, Hong Kong. (Ảnh: BBC Chinese)
Con số người nhớ đến vụ Thiên An Môn tại Trung Quốc ngày càng giảm, nhất là trong giới trẻ.
Con số người nhớ đến vụ Thiên An Môn tại Trung Quốc ngày càng giảm, nhất là trong giới trẻ. Chỉ có ở Hong Kong vẫn còn không gian tự do để thanh thiếu niên đốt nến làm lễ tưởng niệm sinh viên, công nhân bị giết ở Thiên An Môn, Bắc Kinh năm 1989. (Ảnh: BBC Chinese)
Công viên Victoria, Hong Kong, nơi diễn ra lễ đốt nến kỷ niệm Sự kiện Lục tứ.
Công viên Victoria, Hong Kong, nơi diễn ra lễ đốt nến kỷ niệm Sự kiện Lục tứ. (Ảnh: BBC Chinese)

Những cuộc biểu tình tại các thành phố lớn

Ở những nơi khác trên thế giới, nhiều cuộc biểu tình nhỏ hơn đã được tổ chức tại nhiều thành phố lớn, như cuộc biểu tình diễn ra trước Đại sứ quán Trung Quốc tại Washington vào ngày 2/6, đã thu hút hàng chục nhà hoạt động xã hội Trung Quốc tham dự.

Wang Dan, nhà lãnh đạo nổi tiếng của phong trào dân chủ Trung Quốc, đã lãnh đạo sinh viên trong cuộc biểu tình sinh viên Thiên An Môn năm 1989, lập ra một tổ chức nghiên cứu mới có tên là Dialogue China.
Wang Dan, nhà lãnh đạo nổi tiếng của phong trào dân chủ Trung Quốc, đã lãnh đạo sinh viên trong cuộc biểu tình sinh viên Thiên An Môn năm 1989, lập ra một tổ chức nghiên cứu mới có tên là Dialogue China. Ảnh chụp tại Washington ngày 4/6/2018. (Ảnh: Paul Huang/The Epoch Times)

Wang Dan, người lãnh đạo sinh viên Thiên An Môn nổi tiếng hiện đang cư trú tại Mỹ, cũng đã chọn lễ kỷ niệm vào thứ Hai là ngày chính thức ra mắt một tổ chức chuyên cố vấn về vấn đề dân chủ có tên là Dialogue China (nghĩa là: Đối thoại Trung Quốc) ở Washington.

Tổ chức này sẽ là nền tảng để ủng hộ những cải cách hướng đến dân chủ ở Trung Quốc thông qua việc thu hút và tác động đến các sinh viên Trung Quốc ở nước ngoài, đặc biệt là Mỹ.

“Mọi việc xảy ra ở Trung Quốc không có nghĩa là dân chủ không có hy vọng. Ngược lại, sự bất ổn định lớn do chính quyền Trung Quốc tạo ra có thể sẽ cung cấp một số cơ hội thuận lợi mà chúng ta chưa từng nghĩ đến. Chúng ta cần chuẩn bị cho bước đi này”, Wang nói.

Phát biểu tại sự kiện ra mắt Dialogue China vào sáng thứ Hai, Carl Gershman, chủ tịch Quỹ quốc gia hỗ trợ dân chủ (National Endowment for Democracy (NED)) của Mỹ nói rằng Đảng Cộng sản Trung Quốc cần “viết lại lịch sử” thì chế độ của họ mới có thể tồn tại, trong đó sự che đậy về vụ thảm sát Thiên An Môn năm 1989 là một ví dụ điển hình.

Hu Ping, một nhà bất đồng chính kiến ​​Trung Quốc khác, nói rằng việc thiếu dân chủ ở Trung Quốc cuối cùng sẽ mang lại những hậu quả thảm khốc cho Hoa Kỳ và thế giới, vì Đảng Cộng sản Trung Quốc vẫn tiếp tục gia tăng quyền lực của mình ở nước ngoài.

Tại Đài Loan, quốc đảo dân chủ này ngày càng bị đe doạ bởi sự hây hấn của Bắc Kinh, Tổng thống Thái Anh Văn cũng kỷ niệm sự kiện này và nói trong một bài đăng trên Facebook rằng bà hy vọng “cả hai bên eo biển Đài Loan đều có thể được hưởng các giá trị tự do và dân chủ”.

Bài viết của bà Thái cố tình được viết bằng tiếng Hán giản thể (Đài Loan vẫn sử dụng chữ Hán truyền thống), có lẽ để giúp cư dân mạng ở Trung Quốc đại lục dễ đọc hơn, mặc dù Facebook ở Trung Quốc bị chặn và những người không có công cụ vượt tường lửa vẫn không thể tiếp cận được.

Bảo Long, theo Epoch Times