• TINHHOANET

Danh sách vua Sumer làm các nhà khoa học đau đầu sau hơn một thế kỷ nghiên cứu

Sumerian-Kings-List1

Danh sách Vua Sumer. (Wikimedia Commons)
 

 Bạn đang xem bài viết thuộc chuyên mục 1001 bí ẩn của Bocau Network.
 

Vũ trụ chứa đầy những điều bí ẩn và thách đố tri thức của nhân loại. Bộ sưu tập những câu chuyện “Khoa học huyền bí” của Đại Kỷ Nguyên về những hiện tượng lạ thường đã kích thích trí tưởng tượng và mở ra những khả năng chưa từng mơ tới. Chúng có thật hay không? Tùy bạn quyết định.

Ngoài những tạo tác đáng kinh ngạc được phát hiện tại nhiều vùng khác nhau ở Iraq, nơi đã từng ngự trị các đô thị thịnh vượng của người Sumer, thì Danh sách Vua Sumer (Sumerian King List) đặc biệt hấp dẫn, đó là bản thảo cổ ghi chép bằng ngôn ngữ Sumer liệt kê các vị vua của vương triều Sumer (một khu vực cổ phía Nam Iraq) và các quốc gia láng giềng, thông tin bao gồm thời gian trị vì và vùng địa lý cai quản “chính thức” của các vị vua. Điều khiến tác phẩm này trở nên độc đáo là sự liệt kê rõ ràng những vị vua thời kỳ Tiền triều đại mà trong số đó là những cái tên đã từng thật sự tồn tại.

Mảnh đầu tiên của tác phẩm hiếm có và độc đáo này là một tấm hình nêm khoảng 4000 năm tuổi, được học giả người Mỹ có tên là Hermann Hilprecht  tìm thấy vào những năm đầu của thế kỷ 19 tại khu vực cổ Nippur và được công bố vào năm 1906. Từ phát hiện của ông Hermann Hilprecht, ít nhất có khoảng 18 mẫu tương tự được phát hiện, hầu hết chúng có từ nửa sau của thời đại Isin (vào khoảng từ năm 2017 đến 1794 TCN). Không có mẫu nào trùng hợp với mẫu nào. Tuy nhiên, điểm chung về chất liệu của các mẫu văn tự tìm được cũng đã đủ để thuyết phục các nhà nghiên cứu rằng chúng đều đến từ cùng một nguồn “ý tưởng” trong lịch sử người Sumer.

Trong số tất cả các hiện vật về Danh sách Vua Sumer, thì hiện vật hình lăng trụ về triều đại Weld-Blundell tại Bảo tàng Ashmolean ở Oxford là phiên bản chi tiết nhất cũng như đầy đủ nhất về danh sách này. Lăng trụ này có độ cao 8 inch (khoảng hơn 20cm), bao gồm 4 mặt với 2 cột ở mỗi mặt. Người ta tin rằng nó có một thanh gỗ xuyên qua trung tâm để có thể quay vòng và  người ta có thể đọc ở tất cả 4 mặt. Nó liệt kê danh sách của những vị  vua trị vì trước thời đại hồng thủy cho đến triều đại Isin (năm 1763-1753 TCN).

Danh sách này có giá trị rất to lớn vì nó phản ánh  truyền thống cổ đại đồng thời cung cấp khung trình tự thời gian trị vì của các vị vua khác nhau ở vùng Sumeria và thậm chí thể hiện những nét tương đồng đáng kinh ngạc với những thông tin ghi chép trong Sáng Thế Ký.

Sumeriankinglist

Danh sách Vua Sumer. (Wikimedia Commons)

Nền văn minh cổ của người Sumer

Nền văn minh người Sumer (đôi khi còn gọi là người Sumeria), được biết đến là nền văn minh sớm nhất. Người Sumer sống ở các vùng phía Nam của vùng Lưỡng Hà, nằm ở khu vực giữa sông Tigris và sông Euphrates, vùng này sau đó được đặt tên là thành Babylonia và nó hiện nằm tại phía nam Iraq, từ Bát-đa đến khu vực vùng Vịnh Persian.

Vào thế kỷ thứ 3 TCN, khu vực của người Sumer  được chia thành ít nhất 12 vùng lãnh thổ: Kish, Erech, Ur, Sippar, Akshak, Larak, Nippur, Adab, Umma, Lagash, Bad-tibira và Larsa.

Mỗi vùng là một thành phố được bao quanh bởi thành lũy, làng mạc và đất đai. Mỗi thành phố tôn sùng một vị thần, đền thờ vị thần này được đặt tại trung tâm thành phố. Quyền lực chính trị thuộc về công dân, nhưng vì ngày càng có sự đối nghịch giữa các thành phố nên mỗi thành phố đều thiết lập vương quyền riêng biệt.

Danh sách Vua Sumer cho thấy có 8 vị vua trị vì trước thời kỳ hồng thủy. Sau thời kỳ Đại hồng thủy, một số thành phố và triều đại đã chiếm đoạt quyền lực các nơi khác.

Quá khứ bí mật của người Sumer

Danh sách Vua Sumer thường được bắt đầu từ lai lịch của các vương triều, và thường được xem như là một đế chế thiêng liêng thần thánh: “Các vị vua hạ thế từ thiên thượng”. Những người trị vì các triều đại là đại diện cho những thời kỳ hoàng kim lâu dài.

“Sau khi vị vua hạ xuống từ thiên thượng, vương quyền sẽ ngự ở Eridug. Ở Eridug, Alulim trở thành vua, ông đã trị vì trong suốt 28.800 năm. Vua Alaljar trị vì trong 36.000 năm. Tổng cộng hai vị vua này trị vì trong 64.800 năm”.

Một số vị vua được đề cập đến ở phần đầu danh sách như Etana, Lugal-banda và Gilgamesh là những vị vua mà thời gian trị vì của họ vẫn là điều bí ẩn và mang tính truyền thuyết, những cuộc chiến oanh liệt của họ là chủ đề cho những câu chuyện ngắn về người Sumer và người Babylon.

8 vị vua ở phần đầu danh sách có thời gian trị vì là 241.200 năm kể từ thời gian “hạ xuống từ thiên thượng” cho đến thời kỳ “Hồng thủy” nhấn chìm tất cả và một lần nữa sau thời kỳ hồng thủy họ lại hạ xuống từ thiên thượng.

Giải nghĩa về sự tồn tại lâu dài của các triều đại

Thời gian tồn tại lâu dài kỳ lạ của các vị vua này đã gây nhiều tò mò. Đứng từ góc độ cực đoan mà xét thì hoàn toàn có thể bác bỏ các con số thiên văn và xem chúng là “giả mạo” và không đáng để xem xét một cách nghiêm túc. Từ góc độ cực đoan khác mà xét thì người ta tin rằng các con số này căn cứ trên thực tế và các vị vua này là thần nên có khả năng sống lâu hơn người bình thường.

Từ góc độ trung dung mà nhìn nhận thì có thể các con số này thể hiện quyền lực, sự chiến thắng hay tầm quan trọng. Ví dụ, ở thời Ai Cập cổ đại, cụm từ “ông chết vào tuổi 110” nói về việc một người nào đó đã sống đủ một đời và đã có những đóng góp quan trọng cho xã hội. Với cách giải thích này, những thời kỳ trị vì rất dài của các nhà vua có thể nói lên tầm quan trọng của họ trong con mắt thần dân. Tuy nhiên, đây vẫn chưa thể là lời giải thích cho lý do vì sao thời gian trị vị này không được quy đổi sang thời gian thực tế.

Mặc dù điều này chưa được lịch sử kiểm chứng, nhưng không ngoại trừ khả năng vai trò điều hành của họ trong lịch sử đã được thần thoại hóa.

Cuối cùng, một vài học giả đã tìm cách giải thích các con số thông qua cuộc điều tra và làm sáng tỏ bằng toán học (ví dụ như học giả Harrison đã có nghiên cứu vào năm 1993).

Mối liên quan với Sáng Thế Ký

Một số học giả (ví dụ như học giả Wood có nghiên cứu vào năm 2003) đã thu hút sự chú ý của dư luận vào mối tương đồng giữa Danh sách Vua Sumer và Sáng Thế Ký. Ví dụ, Sáng Thế Ký ghi chép câu chuyện “Đại hồng thủy” và nỗ lực của Noah nhằm cứu giúp muôn loài trên Trái Đất khỏi bị hủy diệt. Tương tự như vậy, ở Danh sách Vua Sumer, cũng có ghi nhận về một “trận lũ lụt quét sạch Trái Đất”.

Danh sách Vua Sumer cũng đưa ra danh sách của 8 vị vua (có một số phiên bản ghi là 10), những người đã trị vì trong thời gian rất dài trước nạn hồng thủy, kéo dài vào khoảng từ 18.600 năm đến 43.200 năm. Điều này tương tự với Sáng Thế Ký 5, ghi lại sự việc từ thủa khai thiên tịch địa đến thời kỳ hồng thủy. Một điều thú vị là giữa Adam và Noah là 8 thế hệ, giống hệt như 8 vị vua đã trị vì và nạn hồng thủy trong Danh sách Vua Sumer.

Sau nạn hồng thủy, Danh sách Vua Sumer đã ghi chép thời gian  trị vì của các vị vua ngắn hơn nhiều so với thời kỳ trước nạn hồng thủy. Vì vậy, danh sách này không chỉ là tài liệu ghi lại trận đại hồng thủy trong lịch sử mà nó còn phản ánh những điều được ghi chép trong Kinh Thánh đó là tuổi thọ của con người sau nạn hồng thủy ngày càng ngắn hơn so với thời kỳ trước nạn hồng thủy (theo học giả Wood nghiên cứu vào năm 2003).

Danh sách Vua Sumer thực sự chứa nhiều bí mật và hết sức phức tạp. Tại sao người Sumer lại đưa tất cả những người trị vì bí mật và  những người trị vị thực tế trong lịch sử gộp cùng vào một danh sách? Tại sao có rất nhiều nét tương đồng với những ghi chép trong Sáng Thế Ký? Tại sao những vị vua cổ đại lại trị vì trong thời gian hàng ngàn năm? Có quá nhiều câu hỏi còn chưa được giải đáp sau hơn một thế kỷ nghiên cứu.

Theo Đại Kỷ Nguyên

x